O'zbekistonda moliyaviy yilni yopish — bu ketma-ketlik: 31 dekabrgacha solishtirish va inventarizatsiya, dekabr uchun hisoblashlar va tuzatishlar, so'ngra soliqlar bo'yicha yillik hisobotlar va moliyaviy hisobot. Hisobot yili kalendar yilga to'g'ri keladi, shuning uchun 2026 yil uchun JShDS, ijtimoiy soliq va aylanmadan olinadigan soliq bo'yicha yillik hisobotlar 2027 yil 15 fevralgacha, foyda solig'i bo'yicha hisobot va BHMS bo'yicha moliyaviy hisobot — 2027 yil 1 martgacha, MHXS bo'yicha hisobot — 2027 yil 1 maygacha topshiriladi. Majburiy auditga tushadigan kompaniyalar auditorlik xulosasining nusxasini soliq organiga 2027 yil 15 iyundan kechiktirmay taqdim etishi kerak.
Moliyaviy yilni yopish: nimalar kiradi
Yillik moliyaviy hisobotning hisobot davri — 1 yanvardan 31 dekabrgacha («Buxgalteriya hisobi to'g'risida»gi Qonunning 24-moddasi). 1 oktyabrdan keyin ro'yxatdan o'tgan kompaniya uchun birinchi hisobot yili keyingi yilning 31 dekabrida tugaydi. BHMS bo'yicha yillik hisobot buxgalteriya balansi, moliyaviy natijalar to'g'risidagi hisobot, xususiy kapital to'g'risidagi hisobot, pul oqimlari to'g'risidagi hisobot va izohlardan iborat; kichik korxonalar va mikrofirmalar faqat balans va moliyaviy natijalar to'g'risidagi hisobotni topshiradi. Har bir soliq bo'yicha oylik va choraklik muddatlar 2026 yil hisobot kalendarimizda jamlangan, bu yerda esa yilni yopish tartibi.
1-qadam. Solishtirishlar
- Bank va kassa. 31 dekabr holatiga ko'chirmalar bo'yicha qoldiqlar, dalolatnoma bo'yicha kassa qoldig'i, valyuta hisobvaraqlari hisobot sanasidagi Markaziy bank kursi bo'yicha.
- Kontragentlar. Yetkazib beruvchilar va xaridorlar bilan solishtirma dalolatnomalar; avanslar va muddati o'tgan qarzlarni tahlil qilish.
- Elektron hisobvaraq-fakturalar. Yil davomidagi barcha chiquvchi va kiruvchi EHFlar hisob bilan mos keladi; tasdiqlanmagan va rad etilgan hujjatlar yo'q; yuqori xavfli EHFlar ko'rib chiqilgan.
- Byudjet. Ortiqcha to'lovlar va qarzlar yangi yilga sezilmay o'tmasligi uchun soliqlar bo'yicha hisob-kitoblarni soliq to'lovchining shaxsiy kabineti ma'lumotlari bilan solishtirish.
- Ish haqi. Dekabr uchun hisoblashlar, ushlab qolingan JShDS va ijtimoiy soliq qaydnomalar bilan mos keladi.
2-qadam. Inventarizatsiya
19-son BHMSga ko'ra yillik moliyaviy hisobotdan oldin inventarizatsiya majburiy; hisobot yilining 1 oktyabridan keyin inventarizatsiya qilingan mol-mulkni qayta tekshirish shart emas. Zaxiralar yilda kamida bir marta, asosiy vositalar ikki yilda kamida bir marta tekshiriladi. Yillik inventarizatsiya natijalari yillik hisobotda aks ettiriladi, ortiqcha va kamomad esa foyda solig'iga ta'sir qiladi.
3-qadam. Hisoblashlar va tuzatishlar
- Yilning barcha oylari uchun asosiy vositalar va nomoddiy aktivlar amortizatsiyasi — buxgalteriya va soliq hisobida.
- Dekabrdagi barcha daromad va xarajatlar birlamchi hujjatlar bilan: dalolatnomalar, EHFlar, shartnomalar.
- Kelgusi davr xarajatlari va olingan avanslar davrlar bo'yicha taqsimlangan.
- 31 dekabr holatiga valyuta aktivlari va majburiyatlari bo'yicha kurs farqlari.
- Rezervlar va umidsiz qarzlarni hisobdan chiqarish — hisob siyosatida nazarda tutilgan tartibda.
- Foyda solig'ini hisoblash: buxgalteriya foydasi chegirilmaydigan xarajatlar va soliq farqlariga tuzatiladi. Ko'pchilik kompaniyalar uchun stavka — 15 foiz.
- Balansni reformatsiya qilish va taqsimlanmagan foydani aniqlash.
4-qadam. Hisobot va audit
Moliyaviy hisobot
BHMS bo'yicha yillik hisobot hisobot yilidan keyingi yilning 1 martidan, MHXS bo'yicha (uni tuzishga majbur bo'lganlar uchun) esa 1 mayidan kechiktirmay taqdim etiladi. Hisobotni rahbar va bosh buxgalter imzolaydi; agar rahbar hisobni o'zi yuritsa, bosh buxgalter o'rniga ham imzo qo'yadi. Summalar so'mda, valyuta moddalari MB kursi bo'yicha qayta hisoblanadi. Agar soliq yoki moliyaviy hisobot muddatdan keyin 10 kun ichida topshirilmasa, soliq organi bank hisobvaraqlari bo'yicha operatsiyalarni to'xtatib turishi mumkin.
Kim audit o'tkazishi shart
«Auditorlik faoliyati to'g'risida»gi Qonunning 35-moddasiga ko'ra har yilgi majburiy auditdan quyidagilar o'tadi:
- aksiyadorlik jamiyatlari, banklar va kredit tashkilotlari, sug'urta tashkilotlari, birjalar;
- qishloq xo'jaligi kooperativlari;
- yuridik va jismoniy shaxslar mablag'larini jalb qiluvchi investitsiya va boshqa fondlar hamda ularning ishonchli boshqaruvchilari;
- xayriya, jamoat va boshqa fondlar (yil davomida bank hisobvarag'i bo'yicha aylanmasi bo'lmagan jamoat fondlaridan tashqari);
- ustav fondida davlat ulushi bo'lgan tashkilotlar;
- yil yakunlari bo'yicha uchta mezondan ikkitasiga javob beradigan tijorat tashkilotlari: aktivlarning balans qiymati 100 000 BHMdan ortiq, tushum 200 000 BHMdan ortiq, o'rtacha yillik xodimlar soni 100 kishidan ortiq.
Mo'ljal uchun: BHM 440 000 so'm bo'lganda bu 44 mlrd so'mdan ortiq aktivlar va 88 mlrd so'mdan ortiq tushum. Auditni hisobot yilidan keyingi yilning 15 iyunigacha o'tkazish, xulosa nusxasini esa audit tugaganidan keyin 15 kun ichida, lekin 15 iyundan kechiktirmay soliq organiga topshirish kerak.
2027 yildan MHMSga o'tish
2027 yil 1 yanvardan 1-son BHMS o'rniga 1-son MHMS qo'llaniladi, hisob siyosati va baholashlar bo'yicha 2-son MHMS kuchga kiradi, BHMSlarning bir qismi (shu jumladan asosiy vositalar va zaxiralar bo'yicha) yangi standartlar tasdiqlanguncha amal qiladi. 2027 yil uchun hisob siyosatini MHMSni hisobga olgan holda tayyorlash ma'qul — batafsil hisob siyosati haqidagi maqolada.
Muddatlar jadvali: 2026 yilni yopish
| Muddat | Nima qilish kerak |
|---|---|
| 2026 yil oktyabr–dekabr | Yillik inventarizatsiya (1 oktyabrdan keyingi tekshiruvlar hisobga olinadi), 2027 yil uchun hisob siyosatini tasdiqlash |
| 2026 yil 31 dekabr (pay) | Hisobot sanasi: kassa va bank qoldiqlari, solishtirma dalolatnomalar |
| 2027 yil 15 yanvar (ju) | Dekabr uchun oylik hisobotlar: JShDS va ijtimoiy soliq, aylanmadan olinadigan soliq |
| 2027 yil 20 yanvar (cho) | 2026 yil dekabr uchun QQS hisoboti; 2027 yil uchun mol-mulk solig'i summasi to'g'risida ma'lumotnoma |
| 2027 yil 15 fevral (du) | 2026 yil uchun JShDS, ijtimoiy soliq va aylanmadan olinadigan soliq bo'yicha yillik hisobotlar |
| 2027 yil 1 mart (du) | Foyda solig'i bo'yicha yillik hisobot; mol-mulk solig'i bo'yicha yillik hisobot; BHMS bo'yicha moliyaviy hisobot |
| 2027 yil 1 may (sha) | MHXS bo'yicha moliyaviy hisobot — dam olish kunlaridan oldin, oldindan topshirgan ma'qul |
| 2027 yil 15 iyun (se) | 2026 yil uchun majburiy auditning va xulosa nusxasini soliq organiga taqdim etishning oxirgi muddati |
Soliq kodeksining 5-moddasiga ko'ra, muddatning oxirgi kuni dam olish yoki ish bo'lmagan kunga to'g'ri kelsa, muddat keyingi ish kuniga ko'chadi. Birlamchi hujjatlar, registrlar va hisobotlar hisobot yilidan keyin kamida besh yil saqlanadi.
Yakuniy chek-list
- Bank, kassa, valyuta 31 dekabr holatiga solishtirilgan.
- Asosiy kontragentlar bilan solishtirma dalolatnomalar imzolangan.
- Yil uchun EHFlar solishtirilgan, tasdiqlanmagan va rad etilganlari ko'rib chiqilgan.
- Byudjet bilan hisob-kitoblar shaxsiy kabinet bilan solishtirilgan.
- Inventarizatsiya o'tkazilgan, natijalar aks ettirilgan.
- Amortizatsiya, kurs farqlari, rezervlar hisoblangan.
- Foyda solig'i hisoblangan, farqlar hujjatlashtirilgan.
- Yillik soliq hisobotlari va moliyaviy hisobot muddatida topshirilgan.
- Majburiy audit kerakmi yoki yo'qmi aniqlangan, auditor oldindan tanlangan.
- Yangi yil uchun hisob siyosati tasdiqlangan.
WealthWise bilan yilni yopish
Biz solishtirishlar, inventarizatsiya va yillik hisoblashlarni o'tkazamiz, yillik hisobotlar va moliyaviy hisobotni tayyorlaymiz va topshiramiz — hisobot topshirish xizmati. Agar buxgalteriyani to'liq topshirmoqchi bo'lsangiz, buxgalteriya autsorsingini tanlang: tariflar oyiga 3 890 000 so'mdan («Start» tarifi) (narxlarni ko'ring). Yil oxirigacha boshlash uchun bizga kontaktlar orqali yozing.
Ko'p beriladigan savollar
2026 yil uchun yillik moliyaviy hisobot qaysi sanagacha topshiriladi?
BHMS bo'yicha — 2027 yil 1 martdan, MHXS bo'yicha — 2027 yil 1 maydan kechiktirmay.
Foyda solig'i bo'yicha yillik hisobot qachon topshiriladi?
Soliq davridan keyingi yilning 1 martidan kechiktirmay, ya'ni 2026 yil uchun — 2027 yil 1 martgacha.
MChJ audit o'tkazishi shartmi?
Faqat «Auditorlik faoliyati to'g'risida»gi Qonunning 35-moddasiga tushsa: masalan, davlat ulushi bo'lsa yoki yil yakunlari bo'yicha uchta mezondan ikkitasi bajarilgan bo'lsa — aktivlar 100 000 BHMdan ortiq, tushum 200 000 BHMdan ortiq, 100 dan ortiq xodim.
Kichik korxonalar va mikrofirmalar nimani topshiradi?
Faqat buxgalteriya balansi va moliyaviy natijalar to'g'risidagi hisobotdan iborat yillik hisobotni.
Buxgalteriya hujjatlarini qancha saqlash kerak?
Qonunchilikda belgilangan muddatlarda, lekin hisobot yilidan keyin kamida besh yil.
Ma'lumot 2026 yil oktyabr holatiga ko'ra dolzarb. Muddatlar, hisobot shakllari va audit mezonlari o'zgarishi mumkin — yilni yopishdan oldin amaldagi qoidalarni tekshiring yoki mutaxassis bilan maslahatlashing.